Cẩn trọng với việc uống thuốc theo... người khác

14-01-2012 10:23

Nhiều người trong chúng ta vẫn có thói quen uống thuốc theo kinh nghiệm của người khác, chứ không theo toa bác sĩ, đặc biệt là các loại thuốc bổ, với suy nghĩ đơn giản là “không bổ ngang cũng bổ dọc”, hoặc “thuốc bổ mà, không có lợi thì thôi chứ sao có hại được”. Mấy năm gần đây xuất hiện “phong trào” uống một số thuốc như Glucosamine và Omega 3 hoặc Omega 6 một cách “trường kỳ”. Đôi khi, các quý ông còn dùng cả Viagra mà không hề có chỉ định của bác sĩ, đơn giản vì thấy bạn bè thường uống hay nghe người khác quảng cáo. Liệu các loại thuốc trên có phải là ai uống cũng được không và có hoàn toàn vô hại không?

Nhiều người nhận được quà từ người thân ở nước ngoài là những chai Glucosamine với lời nhắn gửi là “uống cho xương chắc khỏe” và thản nhiên uống từ ngày này sang ngày khác. Đúng là khi càng lớn tuổi thì khả năng cơ thể sản xuất ra glucosamine càng ít nên xương cốt của người cao niên bị yếu đi, do đó cần bổ sung chất này. Các nhà sản xuất dược phẩm thường phối hợp Glucosamine với Chondroitin để tạo ra thuốc viên vì Chondroitin là một chất căn bản trong các mô liên kết (sụn, dây chằng, gân cơ…).

Thuốc sẽ giúp gia tăng chất nhờn trong dịch khớp, giảm đau, kích thích tái tạo chất sụn nên rất hữu ích trong các trường hợp viêm khớp, thoái hóa khớp, suy van tĩnh mạch mạn tính… Tuy nhiên, vẫn có một số điểm mà chúng ta cần lưu ý. Thứ nhất, mỗi ngày chỉ nên dùng 1.500mg Glucosamine và 1.200mg Chondroitin, chia làm ba lần. Thứ hai, lưu ý rằng thuốc chỉ phát huy tác dụng dần dần (thường là sau hai tuần). Khi dùng thuốc viên có chứa cả Glucosamine và Chondroitin, nên thận trọng với loại thuốc có thêm vitamin C vì rất có thể cơ thể phải tiếp nhận quá liều vitamin C cho phép (60mg/ngày).

Sau ba tháng dùng thuốc theo liều lượng đã khuyến cáo ở trên, nếu các triệu chứng giảm đi thì nên giảm liều từ từ, sau đó ngưng hẳn. Cũng sau ba tháng mà không thấy bớt thì nên đổi sang thuốc khác. Chỉ khi nào đau trở lại mới uống tiếp trong khoảng hai, ba tháng nữa. Không nên dùng loại thuốc này quá lâu vì có thể làm đường huyết tăng lên, dễ gây rối loạn đông máu, rối loạn tiêu hóa, dị ứng. Cuối cùng, những người ăn chay trường nên biết rằng Glucosamine được chiết xuất từ hải sản, còn Chondroitin từ khí quản bò.

Việc uống Omega 3 và Omega 6 cũng đang khá phổ biến, vì các chất này được xem như giúp phòng ngừa được các bệnh lý tim mạch (giảm huyết áp, giảm mỡ trong máu, phát triển não). Đích thực đây là những acid béo thiết yếu mà vì cơ thể chúng ta không thể sản xuất được, phải nhờ ở thức ăn. Omega 3 có nhiều trong các hạt, trái cây tươi, dầu ôliu, rau, cá, tỏi…, còn Omega 6 hiện diện nhiều trong thịt, một số loại hạt, xốt mayonnaise, dầu ăn…

Trên thị trường, Omega 3 thường được bày bán dưới dạng viên dầu cá, còn Omega 6 được biết qua sản phẩm có tên Evening primsose. Cũng có loại sản phẩm dạng viên phối hợp cả hai chất trên. Mặc dù được xem là những chất dinh dưỡng cần bổ sung, nhưng hai chất này vẫn có một số tác động phụ nếu dùng không đúng cách.

Theo Tổ chức Y tế thế giới và các chuyên gia tại Đại học Y Maryland (UMMC) của Mỹ, sẽ tốt cho sức khỏe nếu bảo đảm sự cân bằng giữa Omega 6 và Omega 3 theo tỷ lệ từ 2/1 đến 4/1. Nếu hấp thụ Omega 6 quá nhiều thì tác dụng của Omega 3 sẽ bị hạn chế. Hằng ngày, không nên dùng quá 3g Omega 3, nếu quá liều sẽ dẫn đến nguy cơ chảy máu quá mức, dễ xuất hiện các vết bầm tím trên da, bị đầy hơi, tiêu chảy…

Thông thường, nếu bữa ăn hằng ngày có nhiều thịt, nhiều dầu ăn, các sản phẩm chế biến sẵn thì về cơ bản, không cần bổ sung thêm Omega 6 (nếu thu nạp quá mức chất này thì dễ bị nhức đầu, đau bụng, hạ huyết áp và co giật). Ngoài ra, phụ nữ có thai dùng Omega 6 cũng có thể không tốt cho thai nhi và có nguy cơ bị sinh non. Omega 6 có khả năng tương tác với một số thuốc (ví dụ thuốc kháng tập kết tiểu cầu, Phenothiazine chuyên điều trị tâm thần phân liệt, thuốc gây mê...) nên không được dùng chúng cùng một lúc. Ngược lại, nếu ai bị một trong các bệnh chàm, psoriasis, viêm khớp, đái tháo đường thì cần bổ sung thêm Omega 6.

Cuối cùng, xin nói thêm về Viagra. Chứng rối loạn cương dương có thể xảy ra ở nam giới trong mọi lứa tuổi, vì vậy loại biệt dược này mới được nhiều người tìm đến. Viagra có thể giúp nhiều người thành công trong chuyện chăn gối, nhưng để bảo đảm an toàn, trước khi dùng phải hỏi ý kiến bác sĩ và chú ý một số điểm quan trọng như sau:

- Dùng đúng liều lượng (50mg cho người dưới 65 tuổi và 25mg cho người trên 65 tuổi). Tuyệt đối không được tự ý tăng liều.

- Một số tác động phụ có thể xảy ra, biểu hiện ở mặt đỏ phừng, rụng tóc, tim đập nhanh, nghẹt mũi, rối loạn đường tiểu, mờ mắt, suy tim…

- Không được dùng chung với thuốc giãn mạch vành, thuốc hạ áp.

- Chỉ dùng khi bị rối loạn cương dương chứ không nên uống để “thêm sung sức”.

Tóm lại, khi dùng bất cứ thuốc nào, dù là chất bổ sung dinh dưỡng, chúng ta cũng phải hỏi ý kiến của bác sĩ trước khi dùng, không nên “học tập kinh nghiệm” của người khác. Đồng thời, nên tìm hiểu về các tác động phụ của thuốc trước khi dùng và không tự ý dùng thuốc quá lâu.

BS Nguyễn Xuân Bích Huyên

Theo Doanh nhân Sài Gòn Cuối tuần

Bình luận 1 bình luận



Hoàn tất Thoát

Tin khác

Xem thêm